12 października
Rada Najwyższa Narodowa wybrała następcę Tadeusza Kościuszki (wziętego przez Rosjan do niewoli w bitwie pod Maciejowicami). Nowym Naczelnikiem Siły Zbrojnej Narodowej został gen. lejt. Tomasz Wawrzecki.
W czasie insurekcji kościuszkowskiej, po rozbiciu głównej armii insurekcyjnej pod Maciejowicami i armii litewskiej pod Kobyłką główna armia rosyjska gen. por. Aleksandra W. Suworowa podeszła do Pragi, wówczas sześciotysięcznego miasteczka, leżącego naprzeciw Warszawy na prawym brzegu Wisły. Podejścia do niej strzegły nieukończone wały, rozbudowywane dopiero od lata 1794 r. pod nadzorem komendanta miasta Warszawy gen. lejt. Józefa Orłowskiego, a od października 1794 r. komendanta Pragi gen. mjr. Franciszka Łaźnińskiego. Do początków listopada udało się usypać…
Read More
8 listopada 1794 r. wojsko powstańcze w liczbie 9-10 tys. żołnierzy pod dowództwem naczelnika powstania Tomasza Wawrzeckiego opuściło Warszawę, która skapitulowała po rzezi Pragi urządzonej jej przez wojska rosyjskie gen. por. Aleksandra Suworowa. Do armii naczelnika po drodze stopniowo dołączały pozostałe insurekcyjne dywizje i korpusy, dotychczas broniące podejść do Warszawy od zachodu. Jednak, w wyniku ostatnich klęsk, zarówno żołnierzy, jak i generalicję ogarnęło zniechęcenie i demoralizacja, które przejawiały się masową dezercją i dymisjami. Z czasem…
Read More
Na polach pod Maciejowicami wojska powstańcze zostały rozbite przez rosyjski korpus gen. Iwana Fersena. Klęska ta przesądziła o upadku powstania i pogrzebała szanse na obronienie niepodległości Rzeczpospolitej Obojga Narodów, która rok później zniknęła z map Europy na okres 123 lat. Dowódca armii powstańczej, Najwyższy Naczelnik Siły Zbrojnej Narodowej Tadeusz Kościuszko, ranny trafił do niewoli nieprzyjaciela. Jeńcami stali się też członkowie jego najbliższej świty: generałowie Karol Sierakowski, Józef Kopeć, Michał Kamieński oraz Karol Kniaziewicz, a także…
Read More
Kryzys polityczno-ustrojowy państwa polskiego w XVIII wieku doprowadził do trzech rozbiorów ziem wchodzących w skład Rzeczpospolitej za czasów ostatniego króla Polski Stanisława Augusta Poniatowskiego. Wzięły w nich udział mocarstwa sąsiadujące z Polską: Prusy, Austria i Rosja. Mimo podjętej przez króla i społeczeństwo głębokiej próby reformy kraju na przełomie lat 80. i 90., która zaowocowała uchwaleniem drugiej (po amerykańskiej) konstytucji, interwencja rosyjska w 1792 r. (tzw. wojna w obronie konstytucji) oraz stłumienie powstania kościuszkowskiego (w 1794…
Read More
Tuż przed trzecim rozbiorem w 1795 r., który wymazał Polskę z map Europy, ostatni król Polski Stanisław August Poniatowski został zmuszony do opuszczenia Warszawy. Pod eskortą 120 dragonów rosyjskich udał się do Grodna pod kuratelę Nikołaja Repnina, dawnego ambasadora Rosji w Rzeczpospolitej a obecnie carskiego wielkorządcy Litwy. W Grodnie ostatni król Polski podpisał 25 listopada abdykację – akt niezgodny z polskim prawem (od czasów abdykacji króla Jana Kazimierza sejm zakazał zrzeczenia się tronu władcom). W…
Read More
24 października 1795 r. w Petersburgu został zawarty układ rozbiorowy między Rosją, Austrią i Prusami. Kryzys polityczno-ustrojowy państwa polskiego w XVIII wieku doprowadził do trzech rozbiorów ziem wchodzących w skład Rzeczpospolitej za czasów ostatniego króla Polski Stanisława Augusta Poniatowskiego. Wzięły w nich udział mocarstwa sąsiadujące z Polską: Królestwo Prus, Cesarstwo Austria i Imperium Rosyjskie. Mimo podjętej przez króla i społeczeństwo próby głębokiej reformy kraju na przełomie lat 80. i 90., która zaowocowała uchwaleniem (drugiej po…
Read More
Po zakończeniu Powstania Kościuszkowskiego nastąpił ostatni akord upadku, pozostającej w głębokim kryzysie politycznym, Rzeczpospolitej Obojga Narodów. Już 3 stycznia 1795 r. Rosja i Austria doszły do porozumienia w kwestii ostatecznego podziału podbitego, kadłubowego państwa. Przeciwko odgórnie naznaczonym strefom podziałowym wystąpiło Królestwo Prus, pozostające w konflikcie dyplomatycznym z pozostałymi mocarstwami rozbiorowymi. Długotrwałe negocjacje trwały ponad pół roku, aż do 24 października 1795 r., kiedy ostatecznie Prusy zrezygnowały ze zbrojnej interwencji i przystąpiły do konwencji, sankcjonując tym…
Read More
Pod Weroną wydzielony oddział 400 legionistów polskich pod dowództwem mjr. Klemensa Liberadzkiego wsparł oddziały francuskie gen. bryg. Josepha Chabrana i gen. bryg. Josepha Lahoza w walce z powstańcami antyfrancuskimi płk. Ferro. W starciu tym mjr Liberadzki został śmiertelnie ranny, legioniści zdobyli jednak 8 dział i chorągiew nieprzyjaciela.
„Mazurek Dąbrowskiego” jest polskim hymnem narodowym. Tekst „Pieśni Legionów Polskich we Włoszech” (jak pierwotnie zwano utwór) śpiewano na melodię, prawdopodobnie pieśni ludowej zbliżonej do mazura. Autor tekstu, Józef Wybicki, który przybył do Reggio nell’Emilia (k. Bolonii) w celu wsparcia Józefa Dąbrowskiego w organizowaniu Legionów Polskich walczących u boku armii francuskiej i włoskiej, napisał tekst pieśni między 16 a 19 lipca 1797 r. Pierwsze publiczne wykonanie pieśni, które miało miejsce 20 lipca 1797 r. w Reggio…
Read More