1794
Oddziały powstańcze płk. Walentego Kwaśniewskiego stoczyły ciężką, nierozstrzygniętą bitwę pod Kolnem z oddziałem pruskim gen. mjr. Heinricha Günthera. Poniósłszy dotkliwe straty, Prusacy wycofali się wraz ze schwytanymi jeńcami i zdobytymi 3 polskimi dzi

Oddziały powstańcze płk. Walentego Kwaśniewskiego stoczyły ciężką, nierozstrzygniętą bitwę pod Kolnem z oddziałem pruskim gen. mjr. Heinricha Günthera. Poniósłszy dotkliwe straty, Prusacy wycofali się wraz ze schwytanymi jeńcami i zdobytymi 3 polskimi działami.

Pod Rajgrodem, zaskoczone nagłym, przeprowadzonym o świcie napadem oddziałów pruskich gen. mjr. Friedricha Göckinga, powstańcze pospolite ruszenie ziemi bielskiej zostało rozbite. Prusacy wzięli do niewoli niemal 400 powstańców z oddziału gen. mjr. ziemi

Pod Rajgrodem, zaskoczone nagłym, przeprowadzonym o świcie napadem oddziałów pruskich gen. mjr. Friedricha Göckinga, powstańcze pospolite ruszenie ziemi bielskiej zostało rozbite. Prusacy wzięli do niewoli niemal 400 powstańców z oddziału gen. mjr. ziemi bielskiej Andrzeja Karwowskiego i rtm. Józefa Więckowskiego. Po krótkim starciu nieprzyjaciel splądrował miasto i wycofał się do Wiśniewa.

Początek nieudanego oblężenia Warszawy przez wojska prusko-rosyjskie. Umocnienia zostały przygotowane pod kierunkiem komendanta Korpusu Inżynierów płk. Karola Sierakowskiego i gen. Józefa Orłowskiego. Choć umocnienia Warszawy nie zostały wykończone przed

Początek nieudanego oblężenia Warszawy przez wojska prusko-rosyjskie. Umocnienia zostały przygotowane pod kierunkiem komendanta Korpusu Inżynierów płk. Karola Sierakowskiego i gen. Józefa Orłowskiego. Choć umocnienia Warszawy nie zostały wykończone przed dotarciem pod stolicę Polski armii pruskiej i rosyjskiej pod dowództwem króla Fryderyka Wilhelma II to, dzięki mężnej postawie obrońców kierowanych przez Naczelnika Najwyższego Siły Zbrojnej Narodowej Tadeusza Kościuszki, miasto wytrzymało blisko dwumiesięczne oblężenie. Dzięki sprawnemu kierownictwu administracją stołeczną przez Ignacego Wyssogotę Zakrzewskiego w oblężonej stolicy nie…
Read More

Oddziały litewskie gen. lejt. Jerzego Grabowskiego odparły dwudniowe ataki korpusu rosyjskiego gen. mjr. Bohdana Knorringa na Wilno. Pierwszego dnia nieprzyjacielska dywizja gen. mjr. Nikołaja Zubowa podeszła pod miasto przed świtem i o czwartej nad ranem

Oddziały litewskie gen. lejt. Jerzego Grabowskiego odparły dwudniowe ataki korpusu rosyjskiego gen. mjr. Bohdana Knorringa na Wilno. Pierwszego dnia nieprzyjacielska dywizja gen. mjr. Nikołaja Zubowa podeszła pod miasto przed świtem i o czwartej nad ranem rozpoczęła natarcie na blokujące drogę do miasta umocnione pozycje Litwinów, obsadzone przez wojska gen. mjr. Jana Meyena. Atak został odparty. Po nadejściu posiłków, Rosjanie wznowili natarcie ok. 12.00. Część oddziałów carskich uderzyła od frontu, na szańce bronione przez żołnierzy Meyena,…
Read More

Pod Lipawą (Kurlandia) doszło do utarczek oddziałów insurekcyjnych gen. lejt. Tomasza Wawrzeckiego z rosyjskim garnizonem Lipawy ppłk. Fiodora Kozlainowa. W folwarku Gaweźnia (25 km na wsch.) powstańcy gen. mjr. Ignacego Prozora i ppłk. Jana Chrzanowskieg

Pod Lipawą (Kurlandia) doszło do utarczek oddziałów insurekcyjnych gen. lejt. Tomasza Wawrzeckiego z rosyjskim garnizonem Lipawy ppłk. Fiodora Kozlainowa. W folwarku Gaweźnia (25 km na wsch.) powstańcy gen. mjr. Ignacego Prozora i ppłk. Jana Chrzanowskiego toczyli walkę do 27 lipca z podjazdem rosyjskim z garnizonu lipawskiego. Polacy i Litwini zadawszy nieprzyjacielowi niewielkie straty wycofali się. Jednocześnie podjazd rtm. Szyrasińskiego został pod Nicą (30 km na płd. od Lipawy) rozbity przez Rosjan, jednak kilka dni później…
Read More

W czasie oblężenia Warszawy podczas insurekcji kościuszkowskiej, wojska pruskie zdobyły z zaskoczenia pozycje polskie na Woli, broniące dostępu do Warszawy od zachodu. Prusacy wykorzystali informacje od jeńca polskiego, który podał dokładną dyslokację odd

Na początku lipca 1794 r. podczas insurekcji kościuszkowskiej wojska rosyjsko-pruskie liczące łącznie ok. 40000 żołnierzy ze 190 armatami podeszły pod Warszawę. Stolica Rzeczpospolitej była słabo przyszykowana do obrony. Choć garnizon liczył 36000 żołnierzy i 15500 milicjantów, których wspierało 140 dział, to budowane od kilku tygodni umocnienia wokół miasta były dalekie od ukończenia. Pragnąc zmylić powstańców co do kierunku głównego ataku, Prusacy i Rosjanie podjęli szereg ataków pozorowanych na polskie pozycje 18, 20 i 24 lipca,…
Read More

Pod Sałatami (pogranicze Żmudzi i Litwy) w czasie insurekcji kościuszkowskiej improwizowane wojska powstańcze pod dowództwem gen. lejt. Romualda Giedroycia zadały ciężką porażkę silniejszemu oddziałowi rosyjskiemu gen. por. ks. Siergieja Golicyna. Decyduj

Pod Sałatami (pogranicze Żmudzi i Litwy) w czasie insurekcji kościuszkowskiej improwizowane wojska powstańcze pod dowództwem gen. lejt. Romualda Giedroycia zadały ciężką porażkę silniejszemu oddziałowi rosyjskiemu gen. por. ks. Siergieja Golicyna. Decydującym w bitwie okazał się atak oddziału kosynierów i pikinierów, którzy rozbili wycofujący się czworobok piechoty rosyjskiej. Dzięki temu zwycięstwu południowa Kurlandia (wraz z wcześniej zdobytą Lipawą) znalazła się pod kontrolą wojsk insurekcyjnych.

Połączone dywizje: koronna gen. mjr. Karola Sierakowskiego (4,8 tys.) i litewska gen. lejt. Antoniego Chlewińskiego (ok. 4 tys.) pokonały rosyjski oddział osłonowy gen. mjr. O’Briena de Lassy’ego. Pierwsze walki zaczęły się już 1 sierpnia, lecz apog

Połączone dywizje: koronna gen. mjr. Karola Sierakowskiego (4,8 tys.) i litewska gen. lejt. Antoniego Chlewińskiego (ok. 4 tys.) pokonały rosyjski oddział osłonowy gen. mjr. O’Briena de Lassy’ego. Pierwsze walki zaczęły się już 1 sierpnia, lecz apogeum starcia przypadło na 2 sierpnia, kiedy część oddziałów litewskich przeszła rzekę Szczarę, a Polacy z trudem odparli atak rosyjskiego Pułku Muszkieterów Starooskolskich płk. Konowicyna. Polacy i Litwini pod wieczór zajęli opuszczony przez Rosjan Słonim. Starcie to zmusiło część oddziałów…
Read More

Tadeusz Kościuszko, Najwyższy Naczelnik Siły Zbrojnej Narodowej, powierzył dowództwo wojsk litewskich gen. lejt. Stanisławowi Mokronowskiemu. Miał on zastąpić pełniącego obowiązki dowódcy armii litewskiej gen. lejt. Antoniego Chlewińskiego, który przejął

Tadeusz Kościuszko, Najwyższy Naczelnik Siły Zbrojnej Narodowej, powierzył dowództwo wojsk litewskich gen. lejt. Stanisławowi Mokronowskiemu. Miał on zastąpić pełniącego obowiązki dowódcy armii litewskiej gen. lejt. Antoniego Chlewińskiego, który przejął naczelne dowództwo wojsk litewskich od gen. lejt. Michała Wielhorskiego na czas jego ciężkiej choroby. Obowiązki swoje gen. Mokronowski objął w Grodnie dopiero 11 sierpnia, gdy toczyły się decydujące walki o Wilno z Rosjanami.

W czasie powstania kościuszkowskiego wojska insurekcyjne gen. lejt. Tomasza Wawrzeckiego zdobyły Lipawę w Kurlandii. Walki rozpoczęły się 7 sierpnia, gdy zbliżających się od Grobina (ok. 10 km na wsch. od Lipawy) Litwinów zaatakował silny oddział rosyjski

W czasie powstania kościuszkowskiego wojska insurekcyjne gen. lejt. Tomasza Wawrzeckiego zdobyły Lipawę w Kurlandii. Walki rozpoczęły się 7 sierpnia, gdy zbliżających się od Grobina (ok. 10 km na wsch. od Lipawy) Litwinów zaatakował silny oddział rosyjski pod osobistą komendą dowódcy garnizonu Lipawy ppłk. Fiodora Kozlainowa. Rosjanie ponieśli ciężkie straty (śmiertelną ranę odniósł m.in. ppłk. Kozlainow). Następnego dnia nieprzyjaciel ponowił atak większymi siłami (ok. 1100 ludzi), ale znowu został odparty. Jednocześnie oddział powstańczy ppłk. Jana Poniatowskiego…
Read More

Korpus rosyjski gen. mjr. Bohdana Knorringa, liczący ok. 15 tys. ludzi, wsparty silną artylerią, uderzył na broniące Wilna oddziały litewskie gen. lejt. Antoniego Chlewińskiego. Po krótkiej walce Rosjanie zdobyli umocnione pozycje powstańcze, blokujące dr

Korpus rosyjski gen. mjr. Bohdana Knorringa, liczący ok. 15 tys. ludzi, wsparty silną artylerią, uderzył na broniące Wilna oddziały litewskie gen. lejt. Antoniego Chlewińskiego. Po krótkiej walce Rosjanie zdobyli umocnione pozycje powstańcze, blokujące drogę do miasta pod miejscowością Nowy Świat. W starciu tym rozbito oddziały gen. mjr. Macieja Frankowskiego. Powstańcom nie udało się zatrzymać ścigających ich carskich oddziałów na Przedmieściu Rudnickim. Ok. 10.00 nieprzyjaciel zajął pozycje na wzgórzach okalających miasto, z których zaczął je bombardować do…
Read More

Na mocy rozkazu Tadeusza Kościuszki rozpoczęto formowanie Pułku Huzarów. Na czele Pułku stanął mjr Ksawery Krasicki. W skład oddziału wchodziła młodzież ze znakomitych rodów. Pułk Huzarów pełnił funkcję straży przybocznej przy naczelniku powstania. Jesien

Na mocy rozkazu Tadeusza Kościuszki rozpoczęto formowanie Pułku Huzarów. Na czele Pułku stanął mjr Ksawery Krasicki. W skład oddziału wchodziła młodzież ze znakomitych rodów. Pułk Huzarów pełnił funkcję straży przybocznej przy naczelniku powstania. Jesienią 1794 r. liczebność pułku osiągnęła stan 200 ludzi.

Podczas insurekcji kościuszkowskiej w Wielkopolsce wybuchło powstanie przeciw Prusakom. Do pierwszego wystąpienia doszło w Brześciu Kujawskim. Przywódca insurgentów kasztelan brzesko-kujawski Dionizy Mniewski z niedużym oddziałem powstańczym uderzył na ga

Podczas insurekcji kościuszkowskiej w Wielkopolsce wybuchło powstanie przeciw Prusakom. Do pierwszego wystąpienia doszło w Brześciu Kujawskim. Przywódca insurgentów kasztelan brzesko-kujawski Dionizy Mniewski z niedużym oddziałem powstańczym uderzył na garnizon pruski w Brześciu i po krótkiej walce rozbroił go. Dzień później powstańcy brzescy wyzwolili Włocławek i przechwycili w nim duży transport amunicji dla oblegających Warszawę wojsk pruskich. W ciągu kilku dni powstanie ogarnęło większość Wielkopolski: dawne województwa brzesko-kujawskie, część inowrocławskiego, kaliskiego, sieradzkiego, gnieźnieńskiego i poznańskiego. Zaskoczone…
Read More

Prusacy szturmują Warszawę.
Prusacy szturmują Warszawę.

Podczas insurekcji kościuszkowskiej na początku lipca 1794 r. wojska rosyjsko-pruskie Fryderyka Wilhelma II liczące łącznie ok. 40000 żołnierzy, wspartych 190 armatami, podeszły pod Warszawę. Słabo wzmocnionej fortyfikacjami polowymi stolicy Polski broniło 36000 żołnierzy, 15500 milicjantów ze 140 działami. Walki rozpoczęły się na przedpolu miasta. Uderzeniami takimi jak te z 18, 20 i 24 lipca nieprzyjaciele pragnęli zmylić główny kierunek ataku. Pierwszy ważniejsze uderzenie miało miejsce 27 lipca. Wówczas to Prusakom udało się zdobyć i utrzymać…
Read More

Podczas insurekcji kościuszkowskiej, po zakończonym sukcesem ataku na umocnienia powstańcze z 26 sierpnia, wojska pruskie dowodzone przez gen. mjr. Friedricha Götza podjęły próbę zdobycia kolejnych zewnętrznych umocnień Warszawy na jej północnym odcinku o

Podczas insurekcji kościuszkowskiej, po zakończonym sukcesem ataku na umocnienia powstańcze z 26 sierpnia, wojska pruskie dowodzone przez gen. mjr. Friedricha Götza podjęły próbę zdobycia kolejnych zewnętrznych umocnień Warszawy na jej północnym odcinku obrony. Walki o szańce na Skalszczyźnie i Powązkach trwały od świtu do zmierzchu. Za cenę wysokich strat, Prusacy początkowo zajęli najbardziej wysunięte polskie stanowiska. Ostatecznie skuteczna obrona, zorganizowana przez gen. mjr. Jana Henryka Dąbrowskiego, doprowadziła do utrzymania głównej linii oporu przez Polaków. Zmęczeni…
Read More

Podczas insurekcji kościuszkowskiej rosyjskie oddziały gen. mjr. Pawła Cycjanowa zniszczyły wojska powstańcze płk. Stefana Grabowskiego w bitwie pod Lubaniem.

Podczas insurekcji kościuszkowskiej rosyjskie oddziały gen. mjr. Pawła Cycjanowa zniszczyły wojska powstańcze płk. Stefana Grabowskiego w bitwie pod Lubaniem.

Zwinięcie oblężenia Warszawy przez wojska rosyjsko-pruskie w trakcie insurekcji kościuszkowskiej. Oblężenie trwało od II poł. lipca 1794 r.

Zwinięcie oblężenia Warszawy przez wojska rosyjsko-pruskie w trakcie insurekcji kościuszkowskiej. Oblężenie trwało od II poł. lipca 1794 r.

Początek wyprawy do Wielkopolski gen. mjr. Jana Henryka Dąbrowskiego podjętej w celu wsparcia powstańców wielkopolskich w czasie insurekcji kościuszkowskiej. Wyprawa ta spowodowała wycofanie się spod Warszawy oblegających ją wojsk pruskich.

Początek wyprawy do Wielkopolski gen. mjr. Jana Henryka Dąbrowskiego podjętej w celu wsparcia powstańców wielkopolskich w czasie insurekcji kościuszkowskiej. Wyprawa ta spowodowała wycofanie się spod Warszawy oblegających ją wojsk pruskich.

Ustanowienie wyróżnienia: "Oyczyzna Obrońcy swemu".
Ustanowienie wyróżnienia: "Oyczyzna Obrońcy swemu".

Samowładcy ustanowili w woyskach swoich powierzchowne dystynkcje; potrzebują oni zachęcać woysko swe tym silniej, im woyny, które dla pychy tylko swoiey prowadzą, nie interesuią żadnego z walczących. Inszy iest przypadek woyska naszego, kiedy w nim officer i żołnierz wie, za co się bie (…) i od oyczyzny (…) nadgrody i wdzięczności spodziewać się powinien. Tym celem najwyższy Naczelnik dla dystynguiących się officerów i żołnierzy ustanowił dystynkcją w obrączkach złotych. Tymi słowami Najwyższy Naczelnik Siły Zbrojnej…
Read More

W bitwie pod Krupczycami został pobity korpus gen. mjr. Karola Sierakowskiego przez rosyjski korpus gen. por. Aleksandra Suworowa.

W bitwie pod Krupczycami został pobity korpus gen. mjr. Karola Sierakowskiego przez rosyjski korpus gen. por. Aleksandra Suworowa.

W bitwie pod Terespolem został rozbity korpus gen. mjr. Karola Sierakowskiego przez wojska rosyjskie pod dowództwem gen. por. Aleksandra Suworowa.

W bitwie pod Terespolem został rozbity korpus gen. mjr. Karola Sierakowskiego przez wojska rosyjskie pod dowództwem gen. por. Aleksandra Suworowa.

Zajęcie Gniezna podczas powstania kościuszkowskiego przez oddziały pod dowództwem gen. mjr. Jana Henryka Dąbrowskiego.

Zajęcie Gniezna podczas powstania kościuszkowskiego przez oddziały pod dowództwem gen. mjr. Jana Henryka Dąbrowskiego.

Zwycięstwo pod Łabiszynem wojsk powstańczych gen. mjr. Jana Henryka Dąbrowskiego nad Prusakami dowodzonymi przez ppłk. Johanna Székely’ego.

Zwycięstwo pod Łabiszynem wojsk powstańczych gen. mjr. Jana Henryka Dąbrowskiego nad Prusakami dowodzonymi przez ppłk. Johanna Székely’ego.

Wojska gen. mjr. Jana Henryka Dąbrowskiego zdobyły Bydgoszcz. W bitwie poległ dowódca obrony miasta i oddziałów pacyfikujących powstanie wielkopolskie płk Johann Székely.

Wojska gen. mjr. Jana Henryka Dąbrowskiego zdobyły Bydgoszcz. W bitwie poległ dowódca obrony miasta i oddziałów pacyfikujących powstanie wielkopolskie płk Johann Székely.

Bitwa pod Maciejowicami.
Bitwa pod Maciejowicami.

W trakcie trwania insurekcji kościuszkowskiej, wojska polskie pod dowództwem Najwyższego Naczelnika Siły Zbrojnej Narodowej Tadeusza Kościuszki, stoczyły pod Maciejowicami decydującą bitwę z wojskami rosyjskimi. Po upadku powstania na Litwie, rosyjskie siły operujące w Polsce rozpoczęły koncentrację w celu uderzenia na główny ośrodek powstańczy – Warszawę. Służyć temu miała przeprawa przez Wisłę silnego, dziesięciotysięcznego korpusu rosyjskiego z 56 armatami gen. lejtn. Iwana Fersena pod Kozienicami i podjęcie przez niego marszu na wschód, w celu połączenia się…
Read More